به گزارش پایگاه خبری تحلیلی «عصر همدان»؛ ۱۵ اسفندماه یادآور روز درختکاری در تقویم کشور ما است.
از گذشته تاکنون در اینروز نهادهای متولی مانند اداره منابع طبیعی و آبخیزداری در شهرستانها اقدام به توزیع نهال و پویش درختکاری جهت افزایش سرانه فضای سبز میکنند.
کشور ایران یک کشور نیمه خشک است که حدود دو سوم از مساحت آن را بیابانها تشکیل میدهند و مابقی زیست بوم آن مربوط به مناطق کوهستانی و میزان کمی هم مناطق جنگلی در شمال کشور است.
از اینرو روز ۱۵ اسفند بهعنوان روز درختکاری در تقویم کشور ما به جهت ترویج فرهنگ درختکاری و افزایش فضای سبز و بیابان زدایی نامگذاری شده است.
کاشت درخت در فرهنگ دینی و ملی ما سابقه کهن و دیرینه دارد و به آن بسیار توصیه شده است.
اهمیت درختکاری در دین اسلام
حجتالاسلام امین جمالزاده کارشناس مسائل دینی در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی عصر همدان گفت: درختکاری در دین اسلام بسیار مورد توجه بوده و احادیث و روایات مختلفی در مورد آن عنوان شده است که یکی از این احادیث بدین شرح است؛ کلینی به سند صحیح از امام صادق علیهالسلام روایت میکند:
رسول خدا (صلیالله علیه و آله و سلم) هرگاه مجموعهای را برای جنگ اعزام مینمودند آنان را در برابر خود مینشاندند و میفرمودند: «…وَ لاَ تَقْطَعُوا شَجَراً إِلاَّ أَنْ تُضْطَرُّوا إِلَیْهَا» هیچ درختی را قطع نکنید مگر آنکه ناچار شوید.
وی افزود: در رابطه با آسیب به درخت نیز روایتی از پیامبر اکرم (صلالله علیه و آله و سلم) ذکر شده است که ایشان شکستن شاخه درختان را به مانند شکستن بال فرشتگان عنوان میکنند، که این موضوع نشان از اهمیت نگهداری درخت و آسیب نرساندن به آن است که در روایت فوق هم به خوبی میتوان آنرا مشاهده کرد.
جمالزاده افزود: همچنین در منابع دینی ذکر شده است که اگر باعث از بین رفتن درخت بههر دلیلی شدیم بایستی جایگزین آن درخت را بکاریم.
کارشناس مسائل دینی تصریح کرد: در کنار این مسائل کشت درختان مثمر ثمر و میوه دار نیز در منابع دینی توصیه شده است که یکی از نشانههای آخرالزمان در احادیث پیامبر اسلام کشت درختان بدون ثمر ذکر شده است.
کشت درختان بیثمر و گاهاً گونههای ناهمگون با زیست بوم منطقه همانند منطقه شهرستان بهار که بیشتر آن دارای دشت وسیع و در قسمتهایی از آن مناطق کم آب و دیمزار است، نیز مشاهده میشود.
در سطح شهرها که کاشت درختان با همکاری شهرداریها و منابع طبیعی و آبخیزداری انجام میشود، موضوع کاشت درختان بیثمر بهشدت بهچشم میخورد.
حتی در کنار درختان بیثمر، برخی از درختها همانند؛ درخت کاج که متعلق به زیست بوم سرزمین ایران نیستند بیشتر از دیگر موارد دیده میشود.
بسیاری از کارشناسان ورود درخت کاج به ایران را از قاره اروپا در زمان پهلوی اول عنوان میکنند و برخی هم ورود آنرا به اواخر دوره قاجار نسبت میدهند، اما آنچه که مهم است، این است که کاج متعلق به آب و هوای قاره اروپا است.
به گفته کارشناسان تنهامزیت درخت کاج سرسبزی آن در تمام فصول سال است و درخت کاج بهعلت داشتن برگهای سوزنی شکل کمترین سطح تماس با محیط را جهت انجام عملیات فتوسنتز و یا همان تولید اکسیژن دارد و میوههای درخت کاج خاصیت سمی داشته و در مناطقی که درختان کاج بهمانند محوطه جنگلی کاج کاشته میشوند، میوههای سمی این درخت، مانع از رشد گونههای دیگر گیاهی میشود.
همچنین درختان دیگری مانند درخت زبان گنجشک که در سطح شهرستان بهار بهوفور دیده میشود، یکیدیگر از درختان بیثمر کشت شده است که معایب خود را دارد.
درخت زبان گنجشک از چندین سال قبل تاکنون توسط اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان بهار تولید و توزیع میشود.
کارشناسان منابع طبیعی علت کاشت و توزیع این گونه را مقاومت این درخت در برابر کم آبی و شوری خاک و آب عنوان میکنند.
اگرچه موضوع درختکاری در سالهای أخیر توسط مسئولان به سمت کاشت نهالهای مثمرثمر رفته است و این خود جای تقدیر دارد، اما هنوز در برخی از موارد کاشت درختهای بدون ثمر مشاهده میشود.
مهدی محمدی رئیس اداره منابع طبیعی شهرستان بهار در گفتگو با خبرنگار پایگاه خبری تحلیلی عصر همدان بهمناسبت روز درختکاری گفت: در روز درختکاری امسال ۲۸ هزار اصله نهال در قالب نهالهای صنوبر، اقاقیا، توت، سنجد، بادام، ارغوان و انواع دیگر در قالب پویشهای درختکاری در بین مردم توزیع میشود.
وی افزود: از ابتدای سال تاکنون چندین پویش نهالکاری و درختکاری در راستای پویش کاشت یک میلیارد درخت در سطح استان توسط اداره منابع طبیعی شهرستان بهار انجام شده است.
محمدی تصریح کرد: کاشت درختان مثمرثمر مانند گونههای ذکر شده را در دستور کار قرار دادیم تا استفاده بهتری در آینده از آنها شود و بهرهوری بهتری را داشته باشند.
رئیس اداره منابع طبیعی و آبخیزداری شهرستان بهار خاطرنشان کرد: کاشت درخت موجب جلوگیری از فرسایش خاک و بهبود هوا میشود که در شهرستان بهار ضرورت کاشت درخت وجود دارد، چراکه وجود صنایع آلاینده هوا نسبت به قبل بیشتر شده است و افزایش کاشت درخت و ایجاد فضای سبز اکسیژن سازی و هوای پاک را انجام میدهد.
وی افزود: جنگلها و درختان ریههای یک منطقه و زیست بوم هستند که بایستی آن را افزایش داد، و شهرستان بهار در گذشته دارای جنگلها و درختان زیادی بوده است که در برههای از زمان، این جنگلها و درختان و باغات گسترده از بین رفتند اما در سالهای أخیر بسیاری از مردم به کاشت درخت و باغات روی آورده و به اهمیت آن پی بردند.
محمدی گفت: فرهنگ درختکاری و مراقبت از آن بسیار مهم است که در میان اهالی شهرستان بهار این فرهنگ بهخوبی دیده میشود که کاشت درختان و ایجاد باغات توسط مردم در سالهای اخیر گواه از این موضوع را دارد.
رئیس اداره منابع طبیعی شهرستان بهار افزود: حتی برخی از افراد در سطح شهرستان اقدام به کاشت درختانی که متعلق به استانهای دیگر است مانند درختان پسته و یا عناب کردند که با آب و هوای بهار سازگار هستند و بازدهی خوبی داشتند.
درختان مهاجم
البته در موضوع کاشت درختان بیثمر و آسیبهای آن، بایستی موضوع کاشت گونههای مهاجم را هم فراموش نکرد.
متأسفانه برخی از گونههای مهاجم که از کشورهای اطراف وارد کشور ما شدند با حمله به دیگر گونهها و زیست بوم منطقه، ایجاد آسیب میکنند.
یکی از این گونههای مهاجم که در استانهای جنوبی ما در سالهای أخیر وارد شده و در حال تبدیل شدن به یک بحران است، درخت کنوکارپوس میباشد که بهعنوان متهم ردیف اول بحران فاضلاب اهواز شناخته میشود.
ریشه این درخت به تأسیسات آب و فاضلاب آسیب جدی وارد میکند و در سالهای أخیر وارد استانهای جنوبی شده است.
شاید ورود این تعداد از درخت کنوکارپوس از کشورهای همسایه به استانهای جنوبی ما طبیعی نبوده و با برنامه باشد.
و یا میتوان به گونه درخت پالونیا که بهعنوان گونه مهاجم شناخته شده و به گونههای دیگر حمله میکند اشاره کرد، که در استان همدان هم در بعضی از موارد کاشت این گونه مشاهده شده است که اکنون با آن مقابله میشود.
مقابله با کاشت درختان مهاجم و ترویج کاشت درختان مثمرثمر، دقت و توجه متخصصان و کارشناسان منابع طبیعی و آبخیزداری و محیط زیست را میطلبد که در کاشت درختان در منطقه توسط همه نهادها و ادارات و حتی بخش خصوصی دقت لازم را بهعمل آورند.
انتهای خبر/ع